BÀI TRUYỀN THÔNG Xét Nghiệm HbA1c Là Gì? "Chìa Khóa vàng" Trong Kiểm Soát Bệnh Lý Đường Huyết
BÀI TRUYỀN THÔNG
Xét Nghiệm HbA1c Là Gì? "Chìa Khóa vàng" Trong Kiểm Soát Bệnh Lý Đường Huyết
Cử nhân Xét nghiệm: Nguyễn Thị Hà
Phó khoa: Cận Lâm Sàng
Đối với các bệnh nhân mắc bệnh lý đái tháo đường hoặc người đi tầm soát sức khỏe định kỳ, cụm từ xét nghiệm HbA1c đã không còn quá xa lạ. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ bản chất của chỉ số này là gì, tại sao nó lại được ví như một "cuốn nhật ký" ghi lại diễn biến đường huyết của cơ thể và những yếu tố nào có thể làm sai lệch kết quả.
Bài viết dưới đây của Khoa Cận lâm sàng sẽ giúp quý vị độc giả có cái nhìntoàn diện và chính xác nhất về xét nghiệm quan trọng này
1. Xét nghiệm HbA1c là gì?
Xét nghiệm HbA1c (Hemoglobin Glycated) là xét nghiệm đo tỷ lệ phần trăm hemoglobin trong hồng cầu được gắn kết với đường (glucose).
Trong máu chúng ta, các tế bào hồng cầu có nhiệm vụ vận chuyển oxy, và cấu tạo chính của hồng cầu là Hemoglobin (Hb). Khi đường trong máu tăng lên, chúng sẽ tự động bám vào Hemoglobin này. Do đời sống trung bình của tế bào hồng cầu kéo dài khoảng 120 ngày (tương đương 3 - 4 tháng), nên chỉ số HbA1c sẽ phản ánh mức đường huyết trung bình của cơ thể trong suốt 2–3 tháng trước đó.
• Sự khác biệt lớn: Nếu như xét nghiệm đường huyết lúc đói thông thường chỉ như một "bức ảnh" chụp lại lượng đường tại một thời điểm nhất thời (dễ bị thay đổi nếu hôm trước bạn nhịn ăn hoặc ăn quá nhiều đồ ngọt), thì HbA1c lại hoạt động như một "cuốn nhật ký" ghi lại bức tranh tổng quan nhất. Đặc biệt, khi thực hiện xét nghiệm này, người bệnh không cần phải nhịn ăn.
2. Khi nào cần thực hiện xét nghiệm HbA1c?
Tại Khoa Cận lâm sàng - Bệnh viện Y dược cổ truyền - Phục hồi chức năng tỉnh Điện Biên, xét nghiệm HbA1c thường được các bác sĩ chỉ định trong hai trường hợp chính:
A. Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh lý
• Người từ 45 tuổi trở lên nên kiểm tra định kỳ hàng năm.
• Người thừa cân, béo phì kết hợp các yếu tố nguy cơ như: lười vận động, cao huyết áp, mỡ máu cao hoặc gia đình có tiền sử mắc đái tháo đường.
• Người xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ của bệnh tiểu đường: thèm ăn liên tục, khát nước nhiều, đi tiểu nhiều lần (đặc biệt về đêm) và sụt cân nhanh không rõ nguyên nhân.
B. Theo dõi và đánh giá hiệu quả điều trị
Đối với những bệnh nhân đã được chẩn đoán mắc đái tháo đường, xét nghiệm HbA1c cần được thực hiện định kỳ 2–4 lần mỗi năm:
• 2 lần/năm: Dành cho bệnh nhân đang kiểm soát tốt đường huyết và có mức chỉ số ổn định.
• 4 lần/năm (3 tháng/lần): Dành cho bệnh nhân có đường huyết dao động thất thường hoặc bác sĩ đang tiến hành thay đổi, điều chỉnh phác đồ điều trị.
. 3 . Ý nghĩa của các con số trong kết quả HbA1c
Dựa theo tiêu chuẩn quốc tế, kết quả HbA1c được phân loại như sau để đánh giá tình trạng sức khỏe:
Kết quả HbA1c Đánh giá tình trạng sức khỏe
*Dưới 5,7% : Thể trạng Bình thường
* Từ 5,7% đến 6,4% Giai đoạn Tiền đái tháo đường (Nguy cơ cao tiến triển thành bệnh)
*Từ 6,5% trở lên Đã mắc bệnh Đái tháo đường.
Hình ảnh các phân tử Glucose gắn với Hemoglobin trong hồng cầu
4. Những yếu tố có thể ảnh hưởng đến độ chính xác của kết quả
Vì nguyên lý của xét nghiệm dựa trên cấu trúc Hemoglobin và vòng đời của tế bào hồng cầu, nên bất kỳ tình trạng bệnh lý nào làm thay đổi hai yếu tố này đều có thể gây ra kết quả sai lệch (tăng giả hoặc giảm giả):
• Các yếu tố làm TĂNG giả kết quả:
Thiếu máu do thiếu sắt: Đời sống hồng cầu bị kéo dài hơn bình thường, khiến lượng đường bám vào nhiều hơn thực tế.
Bệnh thận mạn tính: Nồng độ urê máu tăng cao ở bệnh nhân suy thận gây nhiễu phương pháp đo.
Các yếu tố khác: Nghiện rượu nặng, ngộ độc chì.
• Các yếu tố làm GIẢM giả kết quả:
Mất máu hoặc tan máu: Hồng cầu bị phá hủy sớm, chu kỳ sống bị rút ngắn làm giảm thời gian đường bám vào Hb.
Mới truyền máu: Hồng cầu mới bổ sung chưa tích tụ đủ lượng đường.
Phụ nữ mang thai (giai đoạn giữa và cuối): Thể tích máu tăng làm loãng nồng độ và thay đổi động học hồng cầu.
Yếu tố gây nhiễu do di truyền: Người mắc các bệnh lý huyết sắc tố như Thalassemia (tan máu bẩm sinh), hồng cầu hình liềm,... cần được xét nghiệm bằng các phương pháp chuyên sâu riêng biệt để tránh sai số.
KTVXN đang thực hiện xét nghiệm HbA1c
Lời khuyên từ chuyên gia Cận lâm sàng
Để đảm bảo kết quả điều trị đái tháo đường đạt hiệu quả cao nhất, người bệnh không chỉ theo dõi chỉ số đường huyết mao mạch hàng ngày tại nhà mà cần tuân thủ lịch hẹn xét nghiệm HbA1c định kỳ tại bệnh viện.
Hiện nay, Khoa Cận lâm sàng – Bệnh viện Y dược cổ truyền - Phục hồi chức năng tỉnh Điện Biên được trang bị hệ thống máy móc xét nghiệm tự động, hiện đại, quy trình kiểm chuẩn nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn chất lượng cao. Đội ngũ y bác sĩ, cử nhân xét nghiệm của chúng tôi luôn sẵn sàng phục vụ quý người bệnh với tinh thần: "Chính xác – Kịp thời – Tin cậy", giúp người bệnh hoàn toàn yên tâm trong suốt quá trình tầm soát và điều trị.
Để được tư vấn chi tiết về quy trình xét nghiệm hoặc đặt lịch khám, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp tại quầy đón đón tiếp của Bệnh viện hoặc gửi tin nhắn qua Website/Fanpage chính thức của chúng tôi.
Vì sức khỏe của bạn là niềm hạnh phúc của chúng tôi!
Nguồn tin:
QUYẾT ĐỊNH Công bố công khai giao kinh phí tiết kiệm chi ngân sách nhà nước năm 2026 theo Nghị quyết 135/NQ-CP ngày 22/5/2026
THƯ MỜI BÁO GIÁ Gói thầu mua sắm mực in, vật tư linh kiện thiết bị công nghệ thông tin
THÔNG BÁO MỜI THAM GIA BÁO GIÁ Gói thầu Thuê dịch vụ vệ sinh công nghiệp trọn gói cho Bệnh viện Y dược cổ truyền - Phục hồi chức năng tỉnh Điện Biên
THÔNG BÁO MỜI THAM GIA BÁO GIÁ Gói thầu mua sắm vật tư, công cụ dụng cụ phục vụ công tác chuyên môn cho Bệnh viện Y Dược cổ truyền - Phục hồi chức năng tỉnh Điện Biên
THƯ MỜI BÁO GIÁ
TRUYỀN THÔNG DINH DƯỠNG CHO BỆNH NHÂN GOUT
TRUYỀN THÔNG DINH DƯỠNG ĐIỀU TRỊ CHO BỆNH NHÂN TĂNG HUYẾT ÁP
THÔNG BÁO MỜI THAM GIA BÁO GIÁ Cung cấp dịch vụ Thuê xe ô tô đưa đoàn tham gia thi nghiệp vụ chuyên môn về đấu thầu tại tỉnh Lào Cai
SỞ Y TẾ CÔNG BỐ QUYẾT ĐỊNH VỀ CÔNG TÁC CÁN BỘ
QUYẾT ĐỊNH Về việc Công khai quyết toán thu chi ngân sách nhà nước và nguồn thu dịch vụ khám chữa bệnh năm 2025
THƯ MỜI BÁO GIÁ
BỆNH VIỆN Y DƯỢC CỔ TRUYỀN - PHỤC HỒI CHỨC NĂNG TỈNH ĐIỆN BIÊN TỔNG KẾT CÔNG TÁC CÔNG ĐOÀN NĂM 2023; ĐỀ RA CÁC PHƯƠNG HƯỚNG, NHIỆM VỤ NĂM 2024.
Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đáp ứng yêu cầu là cơ sở hướng dẫn thực hành
QUY ĐỊNH THỐNG NHẤT GIÁ DỊCH VỤ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH BẢO HIỂM Y TẾ GIỮA CÁC BỆNH VIỆN CÙNG HẠNG TRÊN TOÀN QUỐC VÀ HƯỚNG DẪN ÁP DỤNG GIÁ, THANH TOÁN CHI PHÍ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH TRONG MỘT SỐ TRƯỜNG HỢP
QUY ĐỊNH THỐNG NHẤT GIÁ DỊCH VỤ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH BẢO HIỂM Y TẾ GIỮA CÁC BỆNH VIỆN CÙNG HẠNG TRÊN TOÀN QUỐC VÀ HƯỚNG DẪN ÁP DỤNG GIÁ, THANH TOÁN CHI PHÍ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH TRONG MỘT SỐ TRƯỜNG HỢP
QUY ĐỊNH KHUNG GIÁ DỊCH VỤ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH CỦA NHÀ NƯỚC VÀ HƯỚNG DẪN ÁP DỤNG GIÁ, THANH TOÁN CHI PHÍ KHÁM BỆNH CHỮA BỆNH TRONG MỘT SỐ TRƯỜNG HỢP
Kính gửi: Các hãng sản xuất, nhà cung cấp tại Việt Nam
QUY CHẾ Làm việc của Tổ công tác xã hội
BVYHCT tỉnh Điện Biên phối hợp BVYHCT Trung Ương Phẫu Thuật Trĩ
Phòng KHTH Thông Báo Đã Chọn Mã Bệnh Theo ICD10